Marley ju\u017c nie \u017cy\u0142. Nie ulega to najmniejszej w\u0105tpliwo\u015bci<\/em>*. <\/p>\n\n\n\n Podobnie jak Scrooge chodzi\u0142am po \u015bwiecie skupiona na tym co wa\u017cne teraz, w tym momencie i cho\u0107 w takim podej\u015bciu wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o nie ma niczego z\u0142ego, to zwa\u017cywszy na unosz\u0105c\u0105 si\u0119 w powietrzu magi\u0119 \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia by\u0142o – kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c – jak kul\u0105 w p\u0142ot. W ca\u0142ym swoim \u017cyciu przechodzi\u0142am r\u00f3\u017cne etapy duchowego zaanga\u017cowania balansuj\u0105ce na dw\u00f3ch przeciwstawnych biegunach. <\/p>\n\n\n\n Wszystko co dzia\u0142o si\u0119 \u201epomi\u0119dzy\u201d opowiada ta oto historia, a w\u0142a\u015bciwie cztery duchy, kt\u00f3re mnie odwiedzi\u0142y. Podobie\u0144stwo do dzie\u0142a Karola Dickensa tylko pozorne, moi \u201ego\u015bcie\u201d nie przypominali upior\u00f3w, a ludzi w potrzebie, dzi\u0119ki kt\u00f3rym jednak mog\u0142am przyjrze\u0107 si\u0119 bli\u017cej sobie i wynie\u015b\u0107 z tych zdarze\u0144 jak\u0105\u015b nauk\u0119. Wida\u0107 Si\u0142a Wy\u017csza uzna\u0142a, \u017ce marna ze mnie uczennica, skoro duchy przysy\u0142a\u0142a w okolicach Bo\u017cego Narodzenia a\u017c cztery razy. Teraz rozgl\u0105dam si\u0119 uwa\u017cnie i wypatruj\u0119 pi\u0105tego znaku. Cisza… Czy\u017cby nie by\u0142o ju\u017c dla mnie nadziei? <\/p>\n\n\n\n Na ulicy plucha, auta rozchlapuj\u0105 b\u0142otniste resztki \u015bniegu, kt\u00f3ry przykleja si\u0119 do but\u00f3w, a bywa, \u017ce wilgo\u0107 przemacza skarpety. Nie mnie, ja przemieszczam si\u0119 samochodem i je\u015bli st\u0105pam po ziemi to na kr\u00f3tkich odcinkach pomi\u0119dzy autem, a punktem docelowym. <\/p>\n\n\n\n Zaparkowa\u0142am przy dyskoncie. Gor\u0105czka przed\u015bwi\u0105teczna nie nastraja\u0142a do \u015bpiewania kol\u0119d, cho\u0107 te s\u0105czy\u0142y si\u0119 z g\u0142o\u015bnik\u00f3w od miesi\u0105ca. Mo\u017ce dlatego zamiast radosnego podniecenia budzi\u0142y irytacj\u0119. <\/p>\n\n\n\n Wyj\u0119\u0142am z baga\u017cnika torby, w kt\u00f3rych planowa\u0142am zmie\u015bci\u0107 wszystko, co wcze\u015bniej zapisa\u0142am sobie na kartce. Nie lubi\u0119 b\u0142\u0105dzi\u0107 w\u00f3zkiem mi\u0119dzy rega\u0142ami z wielkim znakiem zapytania w g\u0142owie \u201eco by tu jeszcze\u201d. Konkret, zero zb\u0119dnych przystank\u00f3w i wyrzucania pieni\u0119dzy na niepotrzebne rzeczy. Z lekkim b\u00f3lem g\u0142owy, zm\u0119czona po pracy, ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce kuchenna har\u00f3wka ci\u0105gle przede mn\u0105 wygrzeba\u0142am z kieszeni z\u0142ot\u00f3wk\u0119 na koszyk. <\/p>\n\n\n\n K\u0105tem oka dostrzega\u0142am zarys postaci, kt\u00f3ra jak autko odbijaj\u0105ce si\u0119 od przeszkody natrafia\u0142a na klient\u00f3w sklepu. Wyci\u0105ga\u0142a d\u0142o\u0144, sz\u0142a za kim\u015b kilka krok\u00f3w dop\u00f3ki nie znika\u0142 w paszczy rozwartych drzwi. Czasem podskakiwa\u0142a lekko, je\u015bli kto\u015b uszczkn\u0105\u0142 cokolwiek z ci\u0119\u017ckich toreb z zakupami. <\/p>\n\n\n\n Nie tyle ludzie, co sytuacja bywa dla mnie kr\u0119puj\u0105ca. Z jednej strony nie zbawi mnie kilka groszy, z drugiej za\u015b ci\u0119\u017cko pracuj\u0119 i nie widz\u0119 powodu, dla kt\u00f3rego inni nie mieliby robi\u0107 tego samego. Czasem podziel\u0119 si\u0119 czym\u015b do jedzenia, czasem pieni\u0119dzmi, a bywa, \u017ce ucinam kr\u00f3tko: NIE. <\/p>\n\n\n\n Dziewczyna by\u0142a do\u015b\u0107 pulchna, a mo\u017ce tych kilka swetr\u00f3w i gruby p\u0142aszcz dodawa\u0142y jej kilogram\u00f3w. G\u0142owa ogolona na zapa\u0142k\u0119, mo\u017ce kr\u00f3cej. Zagadn\u0119\u0142a do mnie, a mo\u017ce to ja przyci\u0105gn\u0119\u0142am j\u0105 wzrokiem.<\/p>\n\n\n\n – Mog\u0142aby mi pani co\u015b kupi\u0107 do jedzenia? Cokolwiek. Wiem, \u017ce w \u015bwi\u0119ta wydaje si\u0119 du\u017co pieni\u0119dzy, ale mo\u017ce da\u0142aby pani rad\u0119? <\/p>\n\n\n\n – D\u0142ugo tu pani tak stoi? Nie nazbiera\u0142a pani jeszcze wystarczaj\u0105co? W\u0142a\u015bnie wracam z pracy i wydam tu pieni\u0105dze, na kt\u00f3re zapracowa\u0142am. A gdybym si\u0119 jak pani ustawi\u0142a tu rano i prosi\u0142a ludzi o jedzenie, to mia\u0142abym ju\u017c kilka siatek. <\/p>\n\n\n\n – Nie, nie, to nie tak. Nie wszyscy chc\u0105 pom\u00f3c. Uciekaj\u0105 wzrokiem, udaj\u0105, \u017ce mnie nie widz\u0105. A ja naprawd\u0119 jestem g\u0142odna. Pracowa\u0142am te\u017c, ale jak przysz\u0142a choroba, to praca si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. Ja nie wystaj\u0119 tak codziennie, tylko teraz, bo \u015bwi\u0119ta i ludzie ch\u0119tniej co\u015b dadz\u0105. Po operacji jestem, dlatego nie mam w\u0142os\u00f3w, ogolili mi wszystkie. Kupi mi pani co\u015b? <\/p>\n\n\n\n \u017ce odr\u00f3\u017cni\u0107 cz\u0142owieka w potrzebie od tego, kt\u00f3ry \u017ceruje na innych mo\u017cna po tym, czy da si\u0119 wci\u0105gn\u0105\u0107 w rozmow\u0119, czy wykr\u0119ca i (zwykle) z przekle\u0144stwami pod nosem odchodzi. Ta dziewczyna sama zacz\u0119\u0142a opowiada\u0107 o sobie. Pomimo paskudnego nastroju i nasilaj\u0105cego si\u0119 pulsowania w skroniach nie przyspieszy\u0142am kroku op\u0119dzaj\u0105c si\u0119 od niej jak od natr\u0119tnej muchy. <\/p>\n\n\n\n – A je\u015bli dam pani pieni\u0105dze, to kupi pani za nie jedzenie? <\/p>\n\n\n\n – Tak! Obiecuj\u0119. <\/p>\n\n\n\n Wyci\u0105gn\u0119\u0142am z portfela kilka papierowych banknot\u00f3w (zwykle nie mam got\u00f3wki – przypadek?) ufaj\u0105c, \u017ce zostan\u0105 spo\u017cytkowane w\u0142a\u015bciwie. Dziewczyna si\u0119 rozpromienia i pog\u0142aska\u0142a mnie po r\u0119ce. Uciek\u0142am speszona do \u015brodka. <\/p>\n\n\n\n Przez ca\u0142y ten czas, kiedy robi\u0142am zakupy nie widzia\u0142am, \u017ceby dziewczyna chodzi\u0142a mi\u0119dzy rega\u0142ami i wybiera\u0142a co\u015b dla siebie. Poczu\u0142am zaw\u00f3d i z\u0142o\u015b\u0107, \u017ce da\u0142am si\u0119 oszuka\u0107. <\/p>\n\n\n\n Sta\u0142a na zewn\u0105trz nadal zaczepiaj\u0105c przechodni\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n – Mia\u0142a sobie pani co\u015b kupi\u0107 i co? <\/p>\n\n\n\n – Ja kupi\u0119, naprawd\u0119 kupi\u0119. Te pieni\u0105dze od pani zatrzymam do szpitala, bo id\u0119 po \u015bwi\u0119tach. Teraz ludzie ch\u0119tniej daj\u0105 co\u015b z zakup\u00f3w, a pieni\u0119dzy nie chc\u0105. A jak ju\u017c b\u0119d\u0119 w szpitalu, to sobie owoc\u00f3w nakupuj\u0119, pomara\u0144czy jakich\u015b, soczk\u00f3w. \u015awie\u017ce b\u0119dzie, szkoda mi teraz wydawa\u0107 pieni\u0105dze. Wszystkie mam, prosz\u0119 zobaczy\u0107. Nie p\u00f3jd\u0105 na alkohol, ja nie pij\u0119, padaczk\u0119 mam. <\/p>\n\n\n\n Podesz\u0142a blisko – za blisko – i dotkn\u0119\u0142a mojego ramienia. U\u015bmiechn\u0119\u0142a si\u0119 i dziwnie g\u0142\u0119boko spojrza\u0142a w moje oczy.<\/p>\n\n\n\n – Pani jest dobrym cz\u0142owiekiem. Nie dlatego, \u017ce mi pani pieni\u0105dze da\u0142a, ale ja wiem. Powinna si\u0119 pani cz\u0119\u015bciej u\u015bmiecha\u0107 i by\u0107 lepsz\u0105 dla siebie. Pani si\u0119 zawsze spieszy, a czasem trzeba przystan\u0105\u0107. W pani g\u0142owie jest chaos. Jakby si\u0119 ci\u0105gle gotowa\u0142o. Tak nie wolno, to pani\u0105 m\u0119czy. Pani jest dobra. Inni co\u015b dadz\u0105 jak psu, \u017cebym si\u0119 odczepi\u0142a, a pani ze mn\u0105 rozmawia. Pani si\u0119 mnie nie brzydzi. Niekt\u00f3rzy mnie wyzywaj\u0105, \u015bmiej\u0105 si\u0119. Popychaj\u0105, dzi\u015b mnie nawet opluli. A pani jest dla mnie dobra. B\u0119d\u0119 o pani pami\u0119ta\u0107. <\/p>\n\n\n\n Nie jestem dobra. Danie pieni\u0119dzy komu\u015b w potrzebie nie jest \u017cadnym wyczynem. Czasem staram si\u0119 my\u015ble\u0107 o sobie tak, jak mi radzi\u0142a ta dziewczyna, jak o kim\u015b dobrym. Tylko wtedy staj\u0105 mi przed oczami sytuacje, w kt\u00f3rych kogo\u015b skrzywdzi\u0142am. Tych os\u00f3b s\u0105 dziesi\u0105tki. Nie jestem dobrym cz\u0142owiekiem, ale staram si\u0119. Cz\u0119\u015bciej si\u0119 nie udaje. <\/p>\n\n\n\n Na t\u0119 pasterk\u0119 cieszy\u0142am si\u0119 od dawna. Przypada\u0142a w czasie, kiedy anga\u017cowa\u0142am si\u0119 w praktyk\u0119 duchow\u0105. Nie tylko chodzi\u0142am do ko\u015bcio\u0142a, ale aktywnie dzia\u0142a\u0142am w Ruchu Focolare otwartym na wszystkich niezale\u017cnie od wyznania (przynajmniej w teorii). Pierwszy raz w \u017cyciu czyta\u0142am Bibli\u0119 i \u015bwi\u0119ta mia\u0142y dla mnie duchowy, nie tylko stricte rodzinny wymiar. Podobno Chrystus jest w ka\u017cdym z nas, trzeba go tylko dostrzec. W tych, kt\u00f3rzy s\u0105 dla nas dobrzy \u0142atwiej… <\/p>\n\n\n\n M\u0105\u017c nie wybiera\u0142 si\u0119 ze mn\u0105; nie s\u0105dzi\u0142am, \u017ce w \u015brodku nocy mog\u0142oby mi si\u0119 co\u015b sta\u0107, w ko\u0144cu to wyj\u0105tkowy czas, a Pan B\u00f3g nie pozwoli mnie skrzywdzi\u0107 (o naiwno\u015bci katolicka, kt\u00f3ra zdajesz si\u0119 na \u0142ask\u0119 i nie\u0142ask\u0119 Stw\u00f3rcy). Wyobra\u017ca\u0142am sobie, \u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0119dzie p\u0119ka\u0142 w szwach, chc\u0105c zaoszcz\u0119dzi\u0107 sobie stania podczas nabo\u017ce\u0144stwa wysz\u0142am z domu z odpowiednim zapasem czasu. By\u0142o cicho, \u015bnieg skrzypia\u0142 pod butami. Mr\u00f3z odciska\u0142 si\u0119 na policzkach, ale lekkie szczypanie tylko dodawa\u0142o wigoru. Ucieszy\u0142o mnie, \u017ce ulice s\u0105 puste, miejsce siedz\u0105ce gwarantowane. Wesz\u0142am po schodach, nacisn\u0119\u0142am klamk\u0119 i nic. Lekko pchn\u0119\u0142am drzwi – nadal nic. Zamkni\u0119te. Zegarek pokazywa\u0142 23:00 z minutami. Chyba przedobrzy\u0142am – pomy\u015bla\u0142am. Nie ma sensu wraca\u0107, zaczekam. W bezczynno\u015bci cisza, kt\u00f3ra jeszcze przed momentem mia\u0142a w sobie co\u015b z mistycyzmu nagle zacz\u0119\u0142a ci\u0105\u017cy\u0107. Ma\u0142y strach wkrada\u0142 si\u0119 powoli zatruwaj\u0105c my\u015bli. <\/p>\n\n\n\n Dwaj m\u0119\u017cczy\u017ani; starszy pan o kulach i nastolatek. <\/p>\n\n\n\n – Dobry wiecz\u00f3r. Pani na pasterk\u0119? <\/p>\n\n\n\n – Tak, przysz\u0142am wcze\u015bniej, \u017ceby nie sta\u0107, du\u017co ludzi pewnie b\u0119dzie. <\/p>\n\n\n\n – A my nie przyszli\u015bmy do ko\u015bcio\u0142a, tylko \u017ceby ustawi\u0107 si\u0119 zanim si\u0119 zejd\u0105. Bezdomni jeste\u015bmy, mo\u017ce kto\u015b poratuje. <\/p>\n\n\n\n – Nie mam pieni\u0119dzy. Nie zabra\u0142am portfela, nawet nie pomy\u015bla\u0142am, bo na tac\u0119 nie b\u0119dzie co da\u0107. <\/p>\n\n\n\n i rami\u0119 w rami\u0119 marzli. Na mnie czeka\u0142 ciep\u0142y k\u0105t, na nich – poj\u0119cia nie mia\u0142am. Wiatr szumia\u0142 w uszach i oplata\u0142 szyje. Starszy pan dygota\u0142 z zimna. Ani r\u0119kawiczek, ani szalika. Wysoka cena za wieczorn\u0105 \u201edni\u00f3wk\u0119\u201d. Zwr\u00f3ci\u0142am uwag\u0119, \u017ce powinien si\u0119 cieplej ubiera\u0107. <\/p>\n\n\n\n – Jakby by\u0142o w co. Ja nawet szalika nie mam. <\/p>\n\n\n\n Puste kieszenie nie pozwoli\u0142y mi uspokoi\u0107 sumienia, ale szalik… Zdj\u0119\u0142am z siebie we\u0142niany, cieplutki, kt\u00f3rym kilka razy oplot\u0142am szyj\u0119.<\/p>\n\n\n\n – Niech pan we\u017amie. Damski, przepraszam, ale tylko taki mam. <\/p>\n\n\n\n Spojrza\u0142, zawaha\u0142 si\u0119, ale wyci\u0105gn\u0105\u0142 r\u0119k\u0119. <\/p>\n\n\n\n Us\u0142yszeli\u015bmy szcz\u0119k otwieranego zamka. W oddali majaczy\u0142y sylwetki przechodni\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n – Niech pani idzie, my w pracy jeste\u015bmy. Jedni daj\u0105 wchodz\u0105c do ko\u015bcio\u0142a, inni na odchodne. Zobaczymy si\u0119 po pasterce. Dzi\u0119kuj\u0119 za szalik. <\/p>\n\n\n\n Nie zobaczyli\u015bmy si\u0119. <\/p>\n\n\n\n Znikn\u0119li. Tylko wiatr wdzieraj\u0105cy si\u0119 pod kurtk\u0119 przypomina\u0142 mi, \u017ce odda\u0142am szalik komu\u015b, kto potrzebowa\u0142 go bardziej ode mnie.<\/p>\n\n\n\n W naszym domu pojawi\u0142 si\u0119 pies. A z psem poza lizaniem po r\u0119kach, merdaniem ogonem z byle powodu (psom niewiele potrzeba do szcz\u0119\u015bcia), kradzionymi kapciami – obowi\u0105zkowe spacery. <\/p>\n\n\n\n Tego popo\u0142udnia by\u0142o w miar\u0119 ciep\u0142o. W og\u00f3le aura bardziej przypomina\u0142a Wielkanoc, ni\u017c Bo\u017ce Narodzenie. Frugo biega\u0142 rado\u015bnie, a\u017c nadmiar jego energii zacz\u0105\u0142 mnie m\u0119czy\u0107. Nie reagowa\u0142 na wo\u0142anie, gania\u0142 w spos\u00f3b nieskoordynowany za nic maj\u0105c wydawane komendy. Dopad\u0142am go przy wy\u017ceranym napr\u0119dce plasterku szynki wyrzuconym na traw\u0119, w dodatku z\u0142a, \u017ce wyjada byle co i byle gdzie. Zapi\u0119\u0142am smycz i ruszaj\u0105c \u017cwawym krokiem. Przechodz\u0105c ko\u0142o \u015bmietnika zaczepi\u0142a mnie m\u0142oda kobieta:<\/p>\n\n\n\n – Mog\u0142aby mi pani przynie\u015b\u0107 co\u015b do jedzenia?<\/p>\n\n\n\n – Nie, spiesz\u0119 si\u0119. <\/p>\n\n\n\n Obesz\u0142am blok dooko\u0142a, a z ka\u017cdym kolejnym krokiem czu\u0142am coraz bardziej przyt\u0142aczaj\u0105cy wstyd. Cz\u0142owiek poprosi\u0142 o jedzenie, a ja to zbagatelizowa\u0142am.<\/p>\n\n\n\n Przyspieszy\u0142am kroku wpadaj\u0105c z impetem do domu. Zapakowa\u0142am co\u015b do reklam\u00f3wki, zbieg\u0142am na d\u00f3\u0142 w nadziei, \u017ce zastan\u0119 kobiet\u0119 tam, gdzie jeszcze dziesi\u0119\u0107 minut temu potraktowa\u0142am j\u0105 obcesowo. By\u0142a.<\/p>\n\n\n\n – Przepraszam, \u017ce by\u0142am dla pani niemi\u0142a. Nie wiem dlaczego tak niegrzecznie odpowiedzia\u0142am, zm\u0119czona jestem, ale to mnie nie t\u0142umaczy. Zapakowa\u0142am pani troch\u0119 jedzenia, smacznego.<\/p>\n\n\n\n – To ja przepraszam, nie powinnam zaczepia\u0107. Bardzo dzi\u0119kuj\u0119, przyda si\u0119. Ja tu mieszkam, za tym \u015bmietnikiem. Tam jest moja miejsc\u00f3wka w krzakach. <\/p>\n\n\n\n – Nie zimno pani?<\/p>\n\n\n\n – Troch\u0119 tylko, bo mam materac i koce. Jak mr\u00f3z, to id\u0119 do kana\u0142\u00f3w. Do noclegowni nie chc\u0119, bo dyscyplina. Co b\u0119d\u0119 k\u0142ama\u0107. Cz\u0142owiek si\u0119 czasem chce napi\u0107, a tam nie pozwalaj\u0105. Ja sobie tak wybra\u0142am, pretensji nie mam. Tylko g\u0142odno czasami. Mnie tu mo\u017cna zawsze znale\u017a\u0107. Nawet, jak nie wida\u0107, to jestem. Prosz\u0119 tylko zawo\u0142a\u0107 „Natasza, Natasza”, to wyjd\u0119. <\/p>\n\n\n\n Na drugi dzie\u0144 przygotowa\u0142am podw\u00f3jne \u015bniadanie. Odkroi\u0142am jeszcze kawa\u0142ek ciasta i zrobi\u0142am herbat\u0119 do termosu. Ubra\u0142am psa na szybki spacer i skierowa\u0142am kroki na \u015bmietnik. Rozejrza\u0142am si\u0119 – nikogo. Wo\u0142am „Natasza, Natasza!” i wypatruj\u0119 kobiety. Nikogo, wi\u0119c pr\u00f3buj\u0119 znowu „Natasza, Nataszaaa!!” – pusto. Jedynie s\u0105siad po drugiej stronie chodnika przygl\u0105da si\u0119 zaciekawiony. <\/p>\n\n\n\n Po pracy podjecha\u0142am na \u015bmietnik – ani Nataszy, ani kocy, kt\u00f3re jeszcze wczoraj wyznacza\u0142y miejsce obozowiska. Mo\u017cna posz\u0142a do kana\u0142\u00f3w, cho\u0107 przy takiej pogodzie powinna tu by\u0107. <\/p>\n\n\n\n Kilka kolejnych dni wypatrywa\u0142am i nawo\u0142ywa\u0142am Natasz\u0119. Nie przysz\u0142a. A mo\u017ce nigdy jej tam nie by\u0142o?<\/p>\n\n\n\n Umar\u0142a moja babcia. Rak trzustki w trzy miesi\u0105ce zamieni\u0142 j\u0105 w py\u0142 – dos\u0142ownie. Zanim oddali nam w urnie mog\u0142am trzyma\u0107 j\u0105 za r\u0119k\u0119 w szpitalu patrz\u0105c na \u015bciekaj\u0105ce z k\u0105cik\u00f3w oczu \u0142zy. Babcia nie by\u0142a w stanie m\u00f3wi\u0107, bo p\u0142uca odm\u00f3wi\u0142y wsp\u00f3\u0142pracy i nie rozintubowali jej po zabiegu. Z rurk\u0105 w gardle mo\u017cesz tylko wpatrywa\u0107 si\u0119 w sufit i co najwy\u017cej lekko skr\u0119ci\u0107 g\u0142ow\u0119, \u017ceby zobaczy\u0107 kto tym razem ma dy\u017cur przy tobie. <\/p>\n\n\n\n Wszyscy byli\u015bmy zm\u0119czeni, a szczeg\u00f3lnie jej dwie c\u00f3rki. Wnuki pojawia\u0142y si\u0119 po pracy na chwil\u0119 i wraca\u0142y do swoich obowi\u0105zk\u00f3w, a na c\u00f3rkach spoczywa\u0142 najwi\u0119kszy ci\u0119\u017car opieki nad matk\u0105. Tak, ci\u0119\u017car, bo to fizyczna praca po\u0142\u0105czona z wyczerpaniem emocjonalnym. Po tym jak babcia zapad\u0142a w \u015bpi\u0105czk\u0119 chyba wszyscy chcieli\u015bmy, \u017ceby jej m\u0119ka dobieg\u0142a ko\u0144ca nienawidz\u0105c si\u0119 jednocze\u015bnie za takie my\u015blenie. Nie mogli\u015bmy jej przewie\u017a\u0107 do hospicjum, nie prze\u017cy\u0142aby. C\u00f3rki chcia\u0142y, \u017ceby ostatnie chwile sp\u0119dzi\u0142a w domu, ale transport w og\u00f3le nie wchodzi\u0142 w gr\u0119, w dodatku niezb\u0119dna by\u0142a permanentna opieka medyczna. <\/p>\n\n\n\n My\u015bl\u0105c dzi\u015b o mojej babci mam przed oczami dwie twarze: t\u0105 zaintubowan\u0105 i drug\u0105, kt\u00f3r\u0105 zobaczy\u0142am \u017cegnaj\u0105c si\u0119 z ni\u0105 ostatni raz zanim karawan zabra\u0142 trumn\u0119 do kremacji. Nigdy wi\u0119cej nie powt\u00f3rz\u0119 tego b\u0142\u0119du. Wtedy, tam, to ju\u017c nie by\u0142a moja babcia.<\/p>\n\n\n\n Niekt\u00f3rzy mogliby powiedzie\u0107, \u017ce obrazi\u0142am si\u0119 na Pana Boga i zrobi\u0142am, co zrobi\u0142am. Mieliby racj\u0119 i nie mieli jednocze\u015bnie. <\/p>\n\n\n\n Zmuszona by\u0142am uda\u0107 si\u0119 po akt chrztu do innego miasta. \u015anieg sypa\u0142 jak szalony, naszuka\u0142am si\u0119 w tej zamieci kancelarii, bo wychowywa\u0142am si\u0119 gdzie indziej, ni\u017c mnie chrzczono. Kolejka petent\u00f3w d\u0142uga, \u017ce ho ho, ale stoj\u0119. Jestem ostatnia poza dziewczyn\u0105, kt\u00f3ra wychodzi i wraca jakby nie wiedzia\u0142a czego chce. Kiedy zosta\u0142y\u015bmy same us\u0142ysza\u0142am:<\/p>\n\n\n\n – Nie szuka pani kogo\u015b do mycia okien? Mam czworo rodze\u0144stwa, mieszkamy z tat\u0105, w\u0119giel nam si\u0119 ko\u0144czy, palimy drewnem, ale to ma\u0142o wydajne. Dzieciaki marzn\u0105, nawet prezent\u00f3w nie dostan\u0105. Wigilii te\u017c nie b\u0119dzie jak u innych, tylko si\u0105dziemy razem i chleb z czym\u015b zjemy. Chcia\u0142abym zarobi\u0107, \u017ceby na jakie\u015b zakupy by\u0142o, wie pani. Mo\u017ce pani by mi co\u015b do jedzenia kupi\u0142a, a ja te okna umyj\u0119?<\/p>\n\n\n\n Przyznam, \u017ce nienawidz\u0119 mycia okien i mo\u017ce skorzysta\u0142abym z oferty, tylko jeste\u015bmy 30 kilometr\u00f3w od mojego mieszkania i trudno si\u0119 umawia\u0107. Jednak \u015bwiadomo\u015b\u0107 marzn\u0105cych dzieciak\u00f3w i kanapek w Wigili\u0119 poruszy\u0142a mn\u0105. <\/p>\n\n\n\n – Wie pani co, prosz\u0119 mi da\u0107 sw\u00f3j telefon. Zastanowi\u0119 si\u0119 i zadzwoni\u0119. Tylko do mnie jest kawa\u0142ek. <\/p>\n\n\n\n – Ale wszystko jedno, ja wsz\u0119dzie dojad\u0119 za prac\u0105. Dzieci maj\u0105 rent\u0119 po mamie, ale na wszystko nie starcza. Jak jeden z kurtki wyro\u015bnie, to drugi chodzi, ale ch\u0142opcy nie chc\u0105 w dziewczy\u0144skich, a i czasem co\u015b nowego trzeba kupi\u0107 przecie\u017c. Niech pani patrzy na moje buty. Nowiutkie. Ma\u0142o da\u0142am, bo z przeceny. Jeden troch\u0119 wi\u0119kszy od drugiego, kto\u015b chyba pomiesza\u0142 jak przymierza\u0142, ale co mi tam. Mnie to nie przeszkadza, a przynajmniej buty ocieplane mam. <\/p>\n\n\n\n No i pi\u0119knie. Jeszcze s\u0142owo, a swoje oddam i boso wr\u00f3c\u0119.<\/p>\n\n\n\n – Prosz\u0119 zaczeka\u0107. Za\u0142atwi\u0119 spraw\u0119 u proboszcza i p\u00f3jdziemy do dyskontu. Mia\u0142am w planach zakupy, to zrobi\u0119 podw\u00f3jnie.<\/p>\n\n\n\n I tak te\u017c si\u0119 sta\u0142o, ale to nie koniec tej historii. Okre\u015bli\u0142am bud\u017cet i dziewczyna popakowa\u0142a do koszyka co wydawa\u0142o si\u0119 jej niezb\u0119dne. Ucieszona dopomina\u0142a si\u0119 jeszcze o te okna, wi\u0119c ma\u0142o my\u015bl\u0105c m\u00f3wi\u0119 „jedziemy”. Pod drodze porozmawia\u0142y\u015bmy sobie o tym jak \u017cyje, jakie ma plany. Uwin\u0119\u0142a si\u0119 z myciem szybciutko (tote\u017c efekt by\u0142 jaki by\u0142, ale pomi\u0144my). Sprawdzi\u0142am po\u0142\u0105czenie powrotne na odchodne wr\u0119czaj\u0105c zap\u0142at\u0119. Zdumia\u0142a si\u0119 prawdziwie zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce pracuje za t\u0119 siatk\u0119 ze sprawunkami. <\/p>\n\n\n\n A ja tak sobie my\u015bl\u0119, \u017ce znacznie przyjemniej ofiarowuje si\u0119 pieni\u0105dze, je\u015bli kto\u015b na nie zapracuje, nie tylko wyci\u0105gnie r\u0119k\u0119. <\/p>\n\n\n\n Czekam. <\/p>\n\n\n\n Odk\u0105d „obrazi\u0142am” si\u0119 na ko\u015bci\u00f3\u0142 duchy przesta\u0142y si\u0119 pojawia\u0107 pod postaci\u0105 os\u00f3b w potrzebie. A mo\u017ce sta\u0142am si\u0119 mniej wra\u017cliwa i nie dostrzegam ich ju\u017c. Istnieje jeszcze teoria, \u017ce otrzyma\u0142am przeznaczon\u0105 mi nauk\u0119, cho\u0107 osobi\u015bcie trudno mi w to uwierzy\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Duch Marleya Marley ju\u017c nie \u017cy\u0142. Nie ulega to najmniejszej w\u0105tpliwo\u015bci*. Podobnie jak Scrooge chodzi\u0142am po \u015bwiecie skupiona na tym co wa\u017cne teraz, w tym momencie i cho\u0107 w takim podej\u015bciu wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o nie ma niczego z\u0142ego, to zwa\u017cywszy na unosz\u0105c\u0105 si\u0119 w powietrzu magi\u0119 \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia by\u0142o – kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c – jak kul\u0105 w p\u0142ot. W ca\u0142ym swoim \u017cyciu przechodzi\u0142am r\u00f3\u017cne etapy duchowego zaanga\u017cowania balansuj\u0105ce na dw\u00f3ch przeciwstawnych biegunach. Wszystko co dzia\u0142o si\u0119 \u201epomi\u0119dzy\u201d opowiada ta oto historia, a w\u0142a\u015bciwie cztery duchy, kt\u00f3re mnie odwiedzi\u0142y. Podobie\u0144stwo do dzie\u0142a Karola Dickensa tylko pozorne, moi \u201ego\u015bcie\u201d nie przypominali upior\u00f3w, a ludzi w potrzebie, dzi\u0119ki kt\u00f3rym jednak mog\u0142am przyjrze\u0107 si\u0119 bli\u017cej sobie i wynie\u015b\u0107 z tych zdarze\u0144 jak\u0105\u015b nauk\u0119. Wida\u0107 Si\u0142a Wy\u017csza uzna\u0142a, \u017ce marna ze mnie uczennica, skoro duchy przysy\u0142a\u0142a w okolicach Bo\u017cego Narodzenia a\u017c cztery razy. Teraz rozgl\u0105dam si\u0119 uwa\u017cnie i wypatruj\u0119 pi\u0105tego znaku. Cisza… Czy\u017cby nie by\u0142o ju\u017c dla mnie nadziei? Duch Pierwszy Na ulicy plucha, auta rozchlapuj\u0105 b\u0142otniste resztki \u015bniegu, kt\u00f3ry przykleja si\u0119 do but\u00f3w, a bywa, \u017ce wilgo\u0107 przemacza skarpety. Nie mnie, ja przemieszczam si\u0119 samochodem i je\u015bli st\u0105pam po ziemi to na kr\u00f3tkich odcinkach pomi\u0119dzy autem, a punktem docelowym. Zaparkowa\u0142am przy dyskoncie. Gor\u0105czka przed\u015bwi\u0105teczna nie nastraja\u0142a do \u015bpiewania kol\u0119d, cho\u0107 te s\u0105czy\u0142y si\u0119 z g\u0142o\u015bnik\u00f3w od miesi\u0105ca. Mo\u017ce dlatego zamiast radosnego podniecenia budzi\u0142y irytacj\u0119. Wyj\u0119\u0142am z baga\u017cnika torby, w kt\u00f3rych planowa\u0142am zmie\u015bci\u0107 wszystko, co wcze\u015bniej zapisa\u0142am sobie na kartce. Nie lubi\u0119 b\u0142\u0105dzi\u0107 w\u00f3zkiem mi\u0119dzy rega\u0142ami z wielkim znakiem zapytania w g\u0142owie \u201eco by tu jeszcze\u201d. Konkret, zero zb\u0119dnych przystank\u00f3w i wyrzucania pieni\u0119dzy na niepotrzebne rzeczy. Z lekkim b\u00f3lem g\u0142owy, zm\u0119czona po pracy, ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce kuchenna har\u00f3wka ci\u0105gle przede mn\u0105 wygrzeba\u0142am z kieszeni z\u0142ot\u00f3wk\u0119 na koszyk. K\u0105tem oka dostrzega\u0142am zarys postaci, kt\u00f3ra jak autko odbijaj\u0105ce si\u0119 od przeszkody natrafia\u0142a na klient\u00f3w sklepu. Wyci\u0105ga\u0142a d\u0142o\u0144, sz\u0142a za kim\u015b kilka krok\u00f3w dop\u00f3ki nie znika\u0142 w paszczy rozwartych drzwi. Czasem podskakiwa\u0142a lekko, je\u015bli kto\u015b uszczkn\u0105\u0142 cokolwiek z ci\u0119\u017ckich toreb z zakupami. \u017bebracy Nie tyle ludzie, co sytuacja bywa dla mnie kr\u0119puj\u0105ca. Z jednej strony nie zbawi mnie kilka groszy, z drugiej za\u015b ci\u0119\u017cko pracuj\u0119 i nie widz\u0119 powodu, dla kt\u00f3rego inni nie mieliby robi\u0107 tego samego. Czasem podziel\u0119 si\u0119 czym\u015b do jedzenia, czasem pieni\u0119dzmi, a bywa, \u017ce ucinam kr\u00f3tko: NIE. Dziewczyna by\u0142a do\u015b\u0107 pulchna, a mo\u017ce tych kilka swetr\u00f3w i gruby p\u0142aszcz dodawa\u0142y jej kilogram\u00f3w. G\u0142owa ogolona na zapa\u0142k\u0119, mo\u017ce kr\u00f3cej. Zagadn\u0119\u0142a do mnie, a mo\u017ce to ja przyci\u0105gn\u0119\u0142am j\u0105 wzrokiem. – Mog\u0142aby mi pani co\u015b kupi\u0107 do jedzenia? Cokolwiek. Wiem, \u017ce w \u015bwi\u0119ta wydaje si\u0119 du\u017co pieni\u0119dzy, ale mo\u017ce da\u0142aby pani rad\u0119? – D\u0142ugo tu pani tak stoi? Nie nazbiera\u0142a pani jeszcze wystarczaj\u0105co? W\u0142a\u015bnie wracam z pracy i wydam tu pieni\u0105dze, na kt\u00f3re zapracowa\u0142am. A gdybym si\u0119 jak pani ustawi\u0142a tu rano i prosi\u0142a ludzi o jedzenie, to mia\u0142abym ju\u017c kilka siatek. – Nie, nie, to nie tak. Nie wszyscy chc\u0105 pom\u00f3c. Uciekaj\u0105 wzrokiem, udaj\u0105, \u017ce mnie nie widz\u0105. A ja naprawd\u0119 jestem g\u0142odna. Pracowa\u0142am te\u017c, ale jak przysz\u0142a choroba, to praca si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. Ja nie wystaj\u0119 tak codziennie, tylko teraz, bo \u015bwi\u0119ta i ludzie ch\u0119tniej co\u015b dadz\u0105. Po operacji jestem, dlatego nie mam w\u0142os\u00f3w, ogolili mi wszystkie. Kupi mi pani co\u015b? S\u0142ysza\u0142am kiedy\u015b \u017ce odr\u00f3\u017cni\u0107 cz\u0142owieka w potrzebie od tego, kt\u00f3ry \u017ceruje na innych mo\u017cna po tym, czy da si\u0119 wci\u0105gn\u0105\u0107 w rozmow\u0119, czy wykr\u0119ca i (zwykle) z przekle\u0144stwami pod nosem odchodzi. Ta dziewczyna sama zacz\u0119\u0142a opowiada\u0107 o sobie. Pomimo paskudnego nastroju i nasilaj\u0105cego si\u0119 pulsowania w skroniach nie przyspieszy\u0142am kroku op\u0119dzaj\u0105c si\u0119 od niej jak od natr\u0119tnej muchy. – A je\u015bli dam pani pieni\u0105dze, to kupi pani za nie jedzenie? – Tak! Obiecuj\u0119. Wyci\u0105gn\u0119\u0142am z portfela kilka papierowych banknot\u00f3w (zwykle nie mam got\u00f3wki – przypadek?) ufaj\u0105c, \u017ce zostan\u0105 spo\u017cytkowane w\u0142a\u015bciwie. Dziewczyna si\u0119 rozpromienia i pog\u0142aska\u0142a mnie po r\u0119ce. Uciek\u0142am speszona do \u015brodka. Wypcha\u0142am ci\u0119\u017cki w\u00f3zek obieraj\u0105c na cel baga\u017cnik samochodu Przez ca\u0142y ten czas, kiedy robi\u0142am zakupy nie widzia\u0142am, \u017ceby dziewczyna chodzi\u0142a mi\u0119dzy rega\u0142ami i wybiera\u0142a co\u015b dla siebie. Poczu\u0142am zaw\u00f3d i z\u0142o\u015b\u0107, \u017ce da\u0142am si\u0119 oszuka\u0107. Sta\u0142a na zewn\u0105trz nadal zaczepiaj\u0105c przechodni\u00f3w. – Mia\u0142a sobie pani co\u015b kupi\u0107 i co? – Ja kupi\u0119, naprawd\u0119 kupi\u0119. Te pieni\u0105dze od pani zatrzymam do szpitala, bo id\u0119 po \u015bwi\u0119tach. Teraz ludzie ch\u0119tniej daj\u0105 co\u015b z zakup\u00f3w, a pieni\u0119dzy nie chc\u0105. A jak ju\u017c b\u0119d\u0119 w szpitalu, to sobie owoc\u00f3w nakupuj\u0119, pomara\u0144czy jakich\u015b, soczk\u00f3w. \u015awie\u017ce b\u0119dzie, szkoda mi teraz wydawa\u0107 pieni\u0105dze. Wszystkie mam, prosz\u0119 zobaczy\u0107. Nie p\u00f3jd\u0105 na alkohol, ja nie pij\u0119, padaczk\u0119 mam. Podesz\u0142a blisko – za blisko – i dotkn\u0119\u0142a mojego ramienia. U\u015bmiechn\u0119\u0142a si\u0119 i dziwnie g\u0142\u0119boko spojrza\u0142a w moje oczy. ?? – Pani jest dobrym cz\u0142owiekiem. Nie dlatego, \u017ce mi pani pieni\u0105dze da\u0142a, ale ja wiem. Powinna si\u0119 pani cz\u0119\u015bciej u\u015bmiecha\u0107 i by\u0107 lepsz\u0105 dla siebie. Pani si\u0119 zawsze spieszy, a czasem trzeba przystan\u0105\u0107. W pani g\u0142owie jest chaos. Jakby si\u0119 ci\u0105gle gotowa\u0142o. Tak nie wolno, to pani\u0105 m\u0119czy. Pani jest dobra. Inni co\u015b dadz\u0105 jak psu, \u017cebym si\u0119 odczepi\u0142a, a pani ze mn\u0105 rozmawia. Pani si\u0119 mnie nie brzydzi. Niekt\u00f3rzy mnie wyzywaj\u0105, \u015bmiej\u0105 si\u0119. Popychaj\u0105, dzi\u015b mnie nawet opluli. A pani jest dla mnie dobra. B\u0119d\u0119 o pani pami\u0119ta\u0107. Nie jestem dobra. Danie pieni\u0119dzy komu\u015b w potrzebie nie jest \u017cadnym wyczynem. Czasem staram si\u0119 my\u015ble\u0107 o sobie tak, jak mi radzi\u0142a ta dziewczyna, jak o kim\u015b dobrym. Tylko wtedy staj\u0105 mi przed oczami sytuacje, w kt\u00f3rych kogo\u015b skrzywdzi\u0142am. Tych os\u00f3b s\u0105 dziesi\u0105tki. Nie jestem dobrym cz\u0142owiekiem, ale staram si\u0119. Cz\u0119\u015bciej si\u0119 nie udaje. Duch drugi Na t\u0119 pasterk\u0119 cieszy\u0142am si\u0119 od dawna. Przypada\u0142a w czasie, kiedy anga\u017cowa\u0142am si\u0119 w praktyk\u0119 duchow\u0105. Nie tylko chodzi\u0142am do ko\u015bcio\u0142a, ale aktywnie dzia\u0142a\u0142am w Ruchu Focolare otwartym na wszystkich niezale\u017cnie od wyznania (przynajmniej w teorii). Pierwszy raz w \u017cyciu czyta\u0142am Bibli\u0119 i \u015bwi\u0119ta mia\u0142y dla mnie duchowy, nie tylko stricte rodzinny wymiar. Podobno Chrystus jest w ka\u017cdym z nas, trzeba go tylko dostrzec. W tych, kt\u00f3rzy s\u0105 dla nas dobrzy \u0142atwiej… M\u0105\u017c nie wybiera\u0142 si\u0119 ze mn\u0105; nie s\u0105dzi\u0142am, \u017ce w \u015brodku nocy mog\u0142oby mi si\u0119 co\u015b sta\u0107, w ko\u0144cu to wyj\u0105tkowy czas, a Pan B\u00f3g nie pozwoli mnie skrzywdzi\u0107 (o naiwno\u015bci katolicka, kt\u00f3ra zdajesz si\u0119 na \u0142ask\u0119 i nie\u0142ask\u0119 Stw\u00f3rcy). Wyobra\u017ca\u0142am sobie, \u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0119dzie p\u0119ka\u0142 w szwach, chc\u0105c zaoszcz\u0119dzi\u0107 sobie stania podczas nabo\u017ce\u0144stwa wysz\u0142am z domu z odpowiednim zapasem czasu. By\u0142o cicho, \u015bnieg skrzypia\u0142 pod butami. Mr\u00f3z odciska\u0142 si\u0119 na policzkach, ale lekkie szczypanie tylko dodawa\u0142o wigoru. Ucieszy\u0142o mnie, \u017ce ulice s\u0105 puste, miejsce siedz\u0105ce gwarantowane. Wesz\u0142am po schodach, nacisn\u0119\u0142am klamk\u0119 i nic. Lekko pchn\u0119\u0142am drzwi – nadal nic. Zamkni\u0119te. Zegarek pokazywa\u0142 23:00 z minutami. Chyba przedobrzy\u0142am – pomy\u015bla\u0142am. Nie ma sensu wraca\u0107, zaczekam. W bezczynno\u015bci cisza, kt\u00f3ra jeszcze przed momentem mia\u0142a w sobie co\u015b z mistycyzmu nagle zacz\u0119\u0142a ci\u0105\u017cy\u0107. Ma\u0142y strach wkrada\u0142 si\u0119 powoli zatruwaj\u0105c my\u015bli. Us\u0142ysza\u0142am kroki Dwaj m\u0119\u017cczy\u017ani; starszy pan o kulach i nastolatek. – Dobry wiecz\u00f3r. Pani na pasterk\u0119? – Tak, przysz\u0142am wcze\u015bniej, \u017ceby nie sta\u0107, du\u017co ludzi pewnie b\u0119dzie. – A my nie przyszli\u015bmy do ko\u015bcio\u0142a, tylko \u017ceby ustawi\u0107 si\u0119 zanim si\u0119 zejd\u0105. Bezdomni jeste\u015bmy, mo\u017ce kto\u015b poratuje. – Nie mam pieni\u0119dzy. Nie zabra\u0142am portfela, nawet nie pomy\u015bla\u0142am, bo na tac\u0119 nie b\u0119dzie co da\u0107. Stali\u015bmy tak z czterdzie\u015bci minut i rami\u0119 w rami\u0119 marzli. Na mnie czeka\u0142 ciep\u0142y k\u0105t, na nich – poj\u0119cia nie mia\u0142am. Wiatr szumia\u0142 w uszach i oplata\u0142 szyje. Starszy pan dygota\u0142 z zimna. Ani r\u0119kawiczek, ani szalika. Wysoka cena za wieczorn\u0105 \u201edni\u00f3wk\u0119\u201d. Zwr\u00f3ci\u0142am uwag\u0119, \u017ce powinien si\u0119 cieplej ubiera\u0107. – Jakby by\u0142o w co. Ja nawet szalika nie mam. Puste kieszenie nie pozwoli\u0142y mi uspokoi\u0107 sumienia, ale szalik… Zdj\u0119\u0142am z siebie we\u0142niany, cieplutki, kt\u00f3rym kilka razy oplot\u0142am szyj\u0119. – Niech pan we\u017amie. Damski, przepraszam, ale tylko taki mam. Spojrza\u0142, zawaha\u0142 si\u0119, ale wyci\u0105gn\u0105\u0142 r\u0119k\u0119. Us\u0142yszeli\u015bmy szcz\u0119k otwieranego zamka. W oddali majaczy\u0142y sylwetki przechodni\u00f3w. – Niech pani idzie, my w pracy jeste\u015bmy. Jedni daj\u0105 wchodz\u0105c do ko\u015bcio\u0142a, inni na odchodne. Zobaczymy si\u0119 po pasterce. Dzi\u0119kuj\u0119 za szalik. Nie zobaczyli\u015bmy si\u0119. Znikn\u0119li. Tylko wiatr wdzieraj\u0105cy si\u0119 pod kurtk\u0119 przypomina\u0142 mi, \u017ce odda\u0142am szalik komu\u015b, kto potrzebowa\u0142 go bardziej ode mnie. Duch trzeci W naszym domu pojawi\u0142 si\u0119 pies. A z psem poza lizaniem po r\u0119kach, merdaniem ogonem z byle powodu (psom niewiele potrzeba do szcz\u0119\u015bcia), kradzionymi kapciami – obowi\u0105zkowe spacery. Tego popo\u0142udnia by\u0142o w miar\u0119 ciep\u0142o. W og\u00f3le aura bardziej przypomina\u0142a Wielkanoc, ni\u017c Bo\u017ce Narodzenie. Frugo biega\u0142 rado\u015bnie, a\u017c nadmiar jego energii zacz\u0105\u0142 mnie m\u0119czy\u0107. Nie reagowa\u0142 na wo\u0142anie, gania\u0142 w spos\u00f3b nieskoordynowany za nic maj\u0105c wydawane komendy. Dopad\u0142am go przy wy\u017ceranym napr\u0119dce plasterku szynki wyrzuconym na traw\u0119, w dodatku z\u0142a, \u017ce wyjada byle co i byle gdzie. Zapi\u0119\u0142am smycz i ruszaj\u0105c \u017cwawym krokiem. Przechodz\u0105c ko\u0142o \u015bmietnika zaczepi\u0142a mnie m\u0142oda kobieta: – Mog\u0142aby mi pani przynie\u015b\u0107 co\u015b do jedzenia? – Nie, spiesz\u0119 si\u0119. Obesz\u0142am blok dooko\u0142a, a z ka\u017cdym kolejnym krokiem czu\u0142am coraz bardziej przyt\u0142aczaj\u0105cy wstyd. Cz\u0142owiek poprosi\u0142 o jedzenie, a ja to zbagatelizowa\u0142am. Przyspieszy\u0142am kroku wpadaj\u0105c z impetem do domu. Zapakowa\u0142am co\u015b do reklam\u00f3wki, zbieg\u0142am na d\u00f3\u0142 w nadziei, \u017ce zastan\u0119 kobiet\u0119 tam, gdzie jeszcze dziesi\u0119\u0107 minut temu potraktowa\u0142am j\u0105 obcesowo. By\u0142a. – Przepraszam, \u017ce by\u0142am dla pani niemi\u0142a. Nie wiem dlaczego tak niegrzecznie odpowiedzia\u0142am, zm\u0119czona jestem, ale to mnie nie t\u0142umaczy. Zapakowa\u0142am pani troch\u0119 jedzenia, smacznego. – To ja przepraszam, nie powinnam zaczepia\u0107. Bardzo dzi\u0119kuj\u0119, przyda si\u0119. Ja tu mieszkam, za tym \u015bmietnikiem. Tam jest moja miejsc\u00f3wka w krzakach. – Nie zimno pani? – Troch\u0119 tylko, bo mam materac i koce. Jak mr\u00f3z, to id\u0119 do kana\u0142\u00f3w. Do noclegowni nie chc\u0119, bo dyscyplina. Co b\u0119d\u0119 k\u0142ama\u0107. Cz\u0142owiek si\u0119 czasem chce napi\u0107, a tam nie pozwalaj\u0105. Ja sobie tak wybra\u0142am, pretensji nie mam. Tylko g\u0142odno czasami. Mnie tu mo\u017cna zawsze znale\u017a\u0107. Nawet, jak nie wida\u0107, to jestem. Prosz\u0119 tylko zawo\u0142a\u0107 „Natasza, Natasza”, to wyjd\u0119. Nazajutrz Na drugi dzie\u0144 przygotowa\u0142am podw\u00f3jne \u015bniadanie. Odkroi\u0142am jeszcze kawa\u0142ek ciasta i zrobi\u0142am herbat\u0119 do termosu. Ubra\u0142am psa na szybki spacer i skierowa\u0142am kroki na \u015bmietnik. Rozejrza\u0142am si\u0119 – nikogo. Wo\u0142am „Natasza, Natasza!” i wypatruj\u0119 kobiety. Nikogo, wi\u0119c pr\u00f3buj\u0119 znowu „Natasza, Nataszaaa!!” – pusto. Jedynie s\u0105siad po drugiej stronie chodnika przygl\u0105da si\u0119 zaciekawiony. Po pracy podjecha\u0142am na \u015bmietnik – ani Nataszy, ani kocy, kt\u00f3re jeszcze wczoraj wyznacza\u0142y miejsce obozowiska. Mo\u017cna posz\u0142a do kana\u0142\u00f3w, cho\u0107 przy takiej pogodzie powinna tu by\u0107. Kilka kolejnych dni wypatrywa\u0142am i nawo\u0142ywa\u0142am Natasz\u0119. Nie przysz\u0142a. A mo\u017ce nigdy jej tam nie by\u0142o? Duch czwarty Umar\u0142a moja babcia. Rak trzustki w trzy miesi\u0105ce zamieni\u0142 j\u0105 w py\u0142 – dos\u0142ownie. Zanim oddali nam w urnie mog\u0142am trzyma\u0107 j\u0105 za r\u0119k\u0119 w szpitalu patrz\u0105c na \u015bciekaj\u0105ce z k\u0105cik\u00f3w oczu \u0142zy. Babcia nie by\u0142a w stanie m\u00f3wi\u0107, bo p\u0142uca odm\u00f3wi\u0142y wsp\u00f3\u0142pracy i nie rozintubowali jej po zabiegu. Z rurk\u0105 w gardle mo\u017cesz tylko wpatrywa\u0107 si\u0119 w sufit i co najwy\u017cej lekko skr\u0119ci\u0107 g\u0142ow\u0119, \u017ceby zobaczy\u0107 kto tym razem ma dy\u017cur przy tobie. Wszyscy byli\u015bmy zm\u0119czeni, a szczeg\u00f3lnie jej dwie c\u00f3rki. Wnuki pojawia\u0142y si\u0119 po pracy na chwil\u0119 i wraca\u0142y do swoich obowi\u0105zk\u00f3w, a na c\u00f3rkach spoczywa\u0142 najwi\u0119kszy ci\u0119\u017car opieki nad matk\u0105. Tak, ci\u0119\u017car, bo to fizyczna praca po\u0142\u0105czona z wyczerpaniem emocjonalnym. Po tym jak babcia zapad\u0142a w \u015bpi\u0105czk\u0119 chyba wszyscy chcieli\u015bmy, \u017ceby jej m\u0119ka dobieg\u0142a ko\u0144ca nienawidz\u0105c si\u0119 jednocze\u015bnie za takie my\u015blenie. Nie mogli\u015bmy jej przewie\u017a\u0107 do hospicjum, nie prze\u017cy\u0142aby. C\u00f3rki chcia\u0142y, \u017ceby ostatnie chwile sp\u0119dzi\u0142a w domu, ale transport w og\u00f3le nie wchodzi\u0142 w gr\u0119, w dodatku niezb\u0119dna by\u0142a permanentna opieka medyczna. Dwie twarze My\u015bl\u0105c dzi\u015b o mojej babci mam przed oczami dwie twarze: t\u0105 zaintubowan\u0105 i drug\u0105, kt\u00f3r\u0105 zobaczy\u0142am \u017cegnaj\u0105c si\u0119 z ni\u0105 ostatni raz zanim karawan zabra\u0142 trumn\u0119 do kremacji. Nigdy wi\u0119cej nie powt\u00f3rz\u0119 tego b\u0142\u0119du. Wtedy, tam, to ju\u017c nie by\u0142a moja babcia. Niekt\u00f3rzy mogliby powiedzie\u0107, \u017ce obrazi\u0142am si\u0119 na Pana Boga i zrobi\u0142am, co zrobi\u0142am. Mieliby racj\u0119 i nie mieli jednocze\u015bnie. Zmuszona by\u0142am uda\u0107 si\u0119 po akt chrztu do innego miasta. \u015anieg sypa\u0142 jak szalony, naszuka\u0142am si\u0119 w tej zamieci kancelarii, bo wychowywa\u0142am si\u0119 gdzie indziej, ni\u017c mnie chrzczono. Kolejka petent\u00f3w d\u0142uga, \u017ce ho ho, ale stoj\u0119. Jestem ostatnia poza dziewczyn\u0105, kt\u00f3ra wychodzi i wraca jakby nie wiedzia\u0142a czego chce. Kiedy zosta\u0142y\u015bmy same us\u0142ysza\u0142am: – Nie szuka pani kogo\u015b do mycia okien? Mam czworo rodze\u0144stwa, mieszkamy z tat\u0105, w\u0119giel nam si\u0119 ko\u0144czy, palimy drewnem, ale to…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":628,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[143,141,140,145,146,144,142,4],"class_list":["post-348","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-codziennik","tag-boze-narodzenie","tag-dickens","tag-duch","tag-kosciol","tag-pasterka","tag-strach","tag-wigilia","tag-zaneta-pawlik"],"yoast_head":"\nDuch Pierwszy<\/h3>\n\n\n\n
\u017bebracy<\/h4>\n\n\n\n
S\u0142ysza\u0142am kiedy\u015b<\/h4>\n\n\n\n
Wypcha\u0142am ci\u0119\u017cki w\u00f3zek obieraj\u0105c na cel baga\u017cnik samochodu<\/h4>\n\n\n\n
??<\/h4>\n\n\n\n
Duch drugi<\/h3>\n\n\n\n
Us\u0142ysza\u0142am kroki<\/h4>\n\n\n\n
Stali\u015bmy tak z czterdzie\u015bci minut <\/h4>\n\n\n\n
Duch trzeci<\/h3>\n\n\n\n
Nazajutrz<\/h4>\n\n\n\n
Duch czwarty<\/h3>\n\n\n\n
Dwie twarze<\/h4>\n\n\n\n
Kolejny duch<\/h3>\n\n\n\n